Mô hình ASK là gì? Áp dụng để đánh giá nhân sự như thế nào?
ASK Model có nghĩa là gì và vai trò đối với doanh nghiệp?Mục lục:
Mô hình ASK là gì?Vai trò của mô hình ASK đối với doanh nghiệpÁp dụng mô hình ASK trong đánh giá nhân sựLàm sao để sử dụng hiệu quả mô hình ASK?Có bao giờ bạn thắc mắc, các doanh nghiệp thường dựa vào những yếu tố nào để đánh giá năng lực của một nhân viên hay ứng viên chưa? Câu trả lời chính là: mô hình ASK, một khái niệm quen thuộc với người làm Nhân sự.
Có thể nói, khi hiểu được mô hình ASK là gì, bạn có thể nắm được bí quyết làm thế nào để trở thành một nhân viên giỏi và thậm chí là một ứng viên tiềm năng với các nhà tuyển dụng. Cùng Cake tìm hiểu khái niệm khung năng lực ASK và vai trò của mô hình này đối với việc quản trị nhân sự hiệu quả nhé!Mô hình ASK là gì?Mô hình ASK được hiểu là một công thức đánh giá nhân sự dựa trên 3 yếu tố: Attitude (Thái độ), Skill (Kỹ năng) và Knowledge (Kiến thức). ASK Model được xây dựng từ ý tưởng của Benjamin Bloom vào năm 1956, mô hình này đã trở thành tiêu chuẩn vàng trong phát triển kỹ năng HR.
Hãy cùng Cake tìm hiểu cụ thể mô hình ASK là gì bằng cách đi sâu vào 3 yếu tố nhé!
🔎 Attitude (Thái độ)
Chắc hẳn bạn đã từng nghe ai đó nói rằng: “Thái độ hơn trình độ”. “Thái độ” trong mô hình ASK được hiểu là cách bạn tiếp nhận công việc, hợp tác với đồng nghiệp và đối diện những thách thức.
Những nhân viên lý tưởng thường có thái độ tích cực trong quá trình làm việc và tiếp xúc với mọi người. Ngoài ra, họ cũng rất trung thực, nhiệt tình, sẵn sàng học hỏi...
🔎 Skill (Kỹ năng)
Sau Thái độ, thì Kỹ năng là yếu tố không thể thiếu của mô hình ASK. Kỹ năng là cách bạn “hô biến” kiến thức và lý thuyết thành hành động cụ thể. Từ kỹ năng giao tiếp, quản lý thời gian cho đến sử dụng các công cụ trong quá trình làm việc… Nói tóm lại, “Skill” được hiểu là những kỹ năng cứng và kỹ năng mềm giúp bạn làm việc hiệu quả hơn.
Phân biệt kỹ năng cứng và kỹ năng mềm
🔎 Knowledge (Kiến thức)
Theo khung năng lực ASK, kiến thức là những gì bạn học được thông qua quá trình đào tạo, kinh nghiệm làm việc và tự mình tìm hiểu, khám phá. Đó có thể là kiến thức chuyên môn, ngoại ngữ hoặc kỹ năng mềm để hỗ trợ công việc. Kiến thức không chỉ giúp bạn hiểu vấn đề mà còn giúp bạn có cách giải quyết phù hợp.
Vậy mô hình ASK cái nào quan trọng nhất?
Nhân viên có kỹ năng tốt và kiến thức dày dặn nhưng thái độ không tốt, sẽ không dễ dàng hợp tác với các thành viên khác trong nhóm, dễ gây xung đột với cả đồng nghiệp và cấp trên. Ngược lại, nhân viên dù có thái độ rất tích cực, nhưng lại không đủ kỹ năng, không đủ kiến thức để làm việc và đóng góp, sẽ khiến cho doanh nghiệp mất thời gian đào tạo.
Như vậy, có thể nói rằng, cả 3 yếu tố của ASK Model đều giữ một vai trò ngang nhau, không hơn không kém, cùng góp phần tạo nên một chân dung ứng viên tiềm năng cho mọi doanh nghiệp.
Vai trò của mô hình ASK đối với doanh nghiệpCó thể nói, mô hình ASK là người “bạn đồng hành” đối với mọi doanh nghiệp, đặc biệt là trong quá trình tuyển dụng nhân sự cho công ty. Khi áp dụng ASK model đúng cách, việc tuyển dụng không chỉ nhanh chóng mà còn hiệu quả, giúp bạn sàng lọc ứng viên phù hợp nhất.
1. Mô hình ASK giúp đẩy nhanh quá trình tuyển dụng.
Khung năng lực ASK có thể hỗ trợ hiệu quả cho quá trình tìm kiếm ứng viên phù hợp cho doanh nghiệp bằng cách thúc đẩy quá trình screen CV (sàng lọc hồ sơ). Dựa trên các tiêu chí về thái độ, kỹ năng và kiến thức từ khung năng lực ASK, bộ phận HR có thể dễ dàng loại bỏ những chiếc CV không đạt yêu cầu và tập trung vào những ứng viên tiềm năng.
2. Mô hình ASK hỗ trợ HR tạo ra những cuộc phỏng vấn chất lượng.
Cụ thể, từ 3 yếu tố của mô hình ASK, HR có thể lập ra danh sách các câu hỏi để khám phá toàn bộ tiềm năng của ứng viên, ví dụ:
“Hãy kể về một chiến dịch Marketing mà bạn đã từng tham gia và mô tả cụ thể vai trò của bạn là gì?".
3. Mô hình ASK giúp doanh nghiệp đánh giá năng lực nhân viên.
Dựa trên mô hình ASK, doanh nghiệp có thể đánh giá một nhân viên dựa trên: kỹ năng, thái độ và kiến thức. Từ đó, doanh nghiệp có thể đưa ra quyết thăng chức hay tăng lương cho những nhân viên có thành tích ấn tượng.
4. Mô hình ASK là nền tảng cho công tác đào tạo nội bộ và onboarding.
Nhờ có khung năng lực ASK, doanh nghiệp có thể dễ dàng xác định những kỹ năng và kiến thức mà nhân viên cần có; từ đó có thể tạo raquy trình onboarding và training cho nhân viên mới và nhân viên hiện tại phù hợp để đạt được những kỹ năng đó.
Áp dụng mô hình ASK trong đánh giá nhân sự
5 cấp độ đánh giá thái độ theo ASK Model
Positive (Tích cực): Nhân viên luôn lạc quan, giải quyết vấn đề một cách chuyên nghiệp, làm việc hiệu quả với các thành viên trong nhóm.Not positive (Không tích cực): Dễ nản chí, làm việc với thái độ “bị bắt ép” và không tự giác hoàn thành nhiệm vụ.Conflict (Xung đột): Thường xuyên tranh cãi, không chấp nhận ý kiến của người khác.Laziness (Lười biếng): Thường xuyên trì hoãn công việc, kể cả những nhiệm vụ nhỏ nhất.Unreliable (Không đáng tin cậy): Chỉ nói chứ không làm, thiếu sự cam kết trong hành động.
5 cấp độ đánh giá kỹ năng theo ASK Model
High skills (Kỹ năng tốt): Luôn hoàn thành xuất sắc công việc mà không gặp phải bất kỳ khó khăn gì.Proficient (Thành thạo): Hoàn thành nhiệm vụ tốt, giải quyết vấn đề nhanh chóng.Practice (Thực hành): Hoàn thành công việc nhưng cần được hướng dẫn sát sao.Developing (Đang phát triển): Học hỏi và cải thiện dần dần, có tiềm năng lớn.Start (Vỡ lòng): Vừa mới bước vào “sân chơi” của công việc, cần rất nhiều thời gian để luyện tập.
5 cấp độ đánh giá kiến thức theo ASK Model
Expert (Chuyên gia): Hiểu biết sâu, thực hành tốt, giải quyết các vấn đề phức tạp một cách dễ dàng.Good understanding (Hiểu biết sâu): Có kiến thức vững chắc, vận dụng hiệu quả vào công việc.Basic understanding (Hiểu biết cơ bản): Biết đủ để làm việc, nhưng chưa thực sự xuất sắc.Limited understanding (Hiểu biết hạn chế): Kiến thức vẫn còn mơ hồ và cần nhiều người hỗ trợ để có thể làm tốt.No knowledge (Không có kiến thức): không có bất kỳ kiến thức chuyên môn nào liên quan đến công việc cần thực hiện, cần phải đào tạo gấp.Làm sao để sử dụng hiệu quả mô hình ASK?1. Xây dựng bộ tiêu chí sàng lọc và tuyển dụng dựa trên khung năng lực ASK.
Để xây dựng một bộ tiêu chí sàng lọc hồ sơ cho quy trình tuyển dụng nhân sự, doanh nghiệp cần lưu ý những điều sau:
Về trình độ chuyên môn: Tùy theo yêu cầu của công việc, doanh nghiệp cần xác định rõ tiêu chuẩn về trình độ chuyên môn mà vị trí tuyển dụng hướng tới thông qua bằng cấp, chứng chỉ chuyên môn,…Về kinh nghiệm làm việc: Yêu cầu tăng dần theo từng cấp bậc. Ví dụ, vị trí Executive có 1-3 năm kinh nghiệm, Manager có 5-8 năm kinh nghiệm…Về kỹ năng quan trọng: Mỗi vị trí có các kỹ năng và tiêu chí chính khác nhau. Ví dụ, kỹ năng giao tiếp, kỹ năng sắp xếp công việc, kỹ năng quản lý thời gian, kỹ năng suy luận logic,...
2. Xây dựng khung năng lực đánh giá nguồn nhân lực nội bộ dựa trên mô hình ASK.
Lấy ASK Model làm nền tảng, bạn có thể xây dựng khung đánh giá năng lực dựa trên:
Năng lực theo vai trò: Tổng hợp theo năng lực thực tế như tư duy chiến lược, tự quản lý, lãnh đạo,...Năng lực cốt lõi: kỹ năng giao tiếp, kỹ năng giải quyết và xử lý vấn đề, kỹ năng hùng biện, kỹ năng ngôn ngữ,...
Lưu ý, khung năng lực chuyên môn cần gắn liền với các lĩnh vực cụ thể và vị trí cụ thể của từng nhân viên. Ví dụ, nhân viên bán hàng cần có kỹ năng bán hàng và kỹ năng giao tiếp, thuyết phục. Kỹ sư phần mềm cần có kỹ năng lập trình và sử dụng thành thạo máy tính,...
Ngoài ra, sau khi đã có khung đánh giá năng lực dựa trên ASK Model, bạn có thể sử dụng dữ liệu này để xây dựng và duy trì Talent Pool, danh sách những ứng viên tiềm năng có thể đảm nhận một số vai trò trong công ty. Cách này giúp doanh nghiệp tiết kiệm chi phí và thời gian trong trường hợp cần bổ sung nhân sự gấp.
3. Chia sẻ mô hình ASK với nhân viên.
Sự phát triển của tổ chức phụ thuộc vào sự tiến bộ của từng cá nhân. Tuy nhiên, để nhân viên có thể hoàn thành tốt công việc của mình, họ cần phải tự nhận thức được những lĩnh vực mà họ còn thiếu sót. Do đó, người quản lý nhân sự cần có cái nhìn tổng quan nhất về khoảng cách kỹ năng và nhiệm vụ, vai trò.
📍Kết luận
ASK Model có phát huy toàn bộ “quyền năng” hay không còn phụ thuộc vào cách triển khai mô hình ASK vào trong quá trình quản lý và tuyển dụng nhân sự của doanh nghiệp. Chính vì vậy, người làm HR cần hiểu rõ mô hình ASK là gì, cách áp dụng như thế nào và nắm rõ những phương pháp tối ưu hóa hiệu quả của khung năng lực này.
Không chỉ hữu ích cho quá trình quản trị nhân sự, mô hình ASK còn là một nguồn thông tin tham khảo cho các ứng viên muốn chinh phục nhà tuyển dụng, hoặc các nhân viên muốn phát huy tối đa năng lực của mình, nhắm đến mục tiêu thăng chức và phát triển sự nghiệp lâu dài.
Doanh nghiệp mong muốn xây dựng đội ngũ nhân viên chất lượng? Liên hệ ngay với đội ngũ giàu kinh nghiệm của Cake để được tư vấn về giải pháp tuyển dụng hiệu quả nhất, mà vẫn đảm bảo tối ưu hóa thời gian, chi phí và nguồn lực cho quy trình tuyển dụng của công ty.Đăng tin tuyển dụng--- Tác giả: Irene Nguyen ---